Zaaiplan 2026

Drie jaar geleden experimenteerde ik met tuinieren zonder plan. Maar helemaal zonder plan is het nooit geworden. Ik wil voorkomen om met een plan mijn wil aan de tuin op te leggen, maar enige structuur en houvast is wel fijn. Uiteindelijk wil ik zoveel mogelijk met de tuin en de natuur mee bewegen.

Ik begin het jaar met een zaaiplan zodat ik overzicht heb over wat ik allemaal graag zou willen zaaien. Maar dit is alleen maar een kapstok om op terug te vallen als ik het gevoel heb dat ik dingen vergeet te zaaien die ik wel graag in de tuin zie groeien. Gedurende het jaar kijk ik naar de tuin en luister ik naar mijn gevoel. Ik zaai planten die niet op mijn zaaiplan staan, of ik zaai planten op een ander moment omdat de tuin er om vraagt. Ook ben ik dankbaar voor alle planten die ik krijg van medetuinders en die geef ik met plezier een leuk plekje in de tuin.

Op een deel van de tuin en in de kas hou ik een wisselteeld schema aan. De belangrijkste reden is dat ik altijd een bed heb die ik afdek tegen de vogels en altijd een bed heb die ik met insectengaas afdek tegen de prei en wortel vlieg. Ook voorzie ik altijd een bed van een dikke laag compost en organisch materiaal om de grond te verbeteren. Daarbinnen is dan nog wel een heleboel ruimte om te combineren en experimenteren. Zo wil ik dit jaar proberen de mais tussen de pompoenen te zetten volgens het voorbeeld van “de drie zusters”. Misschien zet ik er ook wel weer een amaranth tussen, omdat die het vorig jaar ook zo mooi deed tussen de pompoenen. Daarnaast heb ik nog meerdere bedden waar ik alles door elkaar zet en dat vult zich organisch. Op het moment dat ik wat heb om te zaaien of uit te planten kijk ik wat op dat moment voelt als de beste plek. Ook gebruik ik deze bedden om te experimenteren met verschillende soorten mulch.

Ik deel mijn zaaiplan omdat ik geloof in open wetenschap en door informatie te delen kunnen we allemaal groeien. Dit is mijn zaaiplan die ik gemaakt heb voor mijn eigen tuin. Dat wil niet zeggen dat dit is hoe het moet, elke tuinder en elke tuin is anders. Gebruik het ter inspiratie of als voorbeeld voor je eigen plan. Laat je plan meegroeien je de tuin, en alles zal groeien.

Zaaiplan voor de moesuin

Warm binnen opkweken (januari)

• Zomerprei

Warm kiemen, koud opkweken (februari)

• Doperwten en tuinbonen
• Spinazie

Warm kiemen (maart)

• Vroege kolen: bloemkool, broccoli, spitskool, koolrabi
• Kruiden: Dille, Koriander, Gele mosterd, peterselie
• Knolselderij, bietjes, andijvie, sla
• Winterprei

Direct zaaien(maart-april)

• Wortel, pastinaak, bietjes
• Aardappels (in grote kuipen)
• Kruiden: Dille, Koriander, Gele mosterd

Warm voorzaaien (april), warm uitplanten (mei)

• Bloemen: Afrikaantje, Cosmea, Korenbloemen, Zonnebloemen, amaranth
• Mais, sperziebonen, droogbonen
• Courgettes en pompoenen
• Tomaten
• Witlof (experiment 2026)

Zaaien in de zomer(juni-juli)

• Late kolen: boerenkool, spruitkool, spruitbroccoli, koolrabi
• Extra ronde sperziebonen

Uitplanten na zonnewende

• Herfst groenten: rettish, spinazie, andijvie, venkel, koolrabi,
• Sla, rucola, dille, koreander
• Wortel en rettisch na de aardappeloogst in kuipen

Herfst(augustus-november)

• Groenbemesters: oerrogge, borage, phaselia
• Knoflook (oktober)

Zaaiplan voor de kas

Warm onder de lamp (eind januari)

• Aubergines
• Paprika’s
• Pepers

Warm kiemen, koud opkweken (februari-maart)

• Voorjaarsgroenten: spinazie, paksoi, koolrabi, knolvenkel, raapstelen, dille, koreander, sla, rucula
• Doperwten

Warm onder de lamp (maart)

• Tomaten
• Basilicum, peterselie
• Bleekselderij

Warm voorzaaien (april) en warm uitplanten (mei)

• Komkommer, meloen

Herfst(augustus-september)

• Wintergroenten: spinazie, Sla, rucola, andijvie, knolvenkel, doorlevende spinazie, snijbiet, koolrabi, paksoi, tatsoi, amsoi
• Weeuwenteelt bloemkool
• Knoflook (oktober)

Planten die zichzelf uitzaaien

Van veel planten onderzoek ik of ze zichzelf uit kunnen zaaien. Deze planten laat ik schieten. De zaden strooi ik in het najaar uit op verschillende plekken waar ze volgend jaar mogen gaan groeien. Of ik mulch met de hele plant op een plek waar ze volgend jaar ook op mogen komen. Vaak oogst ik ook nog wel wat zaden, zodat ik ze ook zelf kan zaaien mochten ze niet of op een minder geschikte plek opkomen. Dit zijn de planten die zich in mijn tuin nu vooral zelf uitzaaien:

• Borage, goudsbloemen, Nieuwzeelandse spinazie, doorlevende spinazie, oost-indische kers
• Veldsla, winterpostelein, rucula (in de kas), dille (in de kas)
• Red russian kale